Trò Chuyện Cùng Nhà Văn Ploy Ngọc Bích: “Chúng Ta Có Quyền Khác Biệt!”

 

Chào chị, chương trình Let’s On Air 2016 rất vinh hạnh khi có chị đồng hành với tư cách là Ban giám khảo hạng mục Bài viết. Chủ đề năm nay hướng đến một vấn đề nóng hổi,  đó là “Giữa dòng dư luận – Bạn dám khác biệt?”. Buổi trao đổi ngày hôm nay, chúng em hy vọng có thể nhận được những chia sẻ của chị về vấn đề trên.

ploy

   Profile Ban giám khảo Ploy Ngọc Bích:

– Blogger nổi tiếng.

– Nhà văn trẻ, từng xuất bản 7 quyển sách: Rum, Dạ khúc, Phía sau một cô gái, Con gái phải mạnh mẽ,…

– Digital Brand Manager, Nestle Vietnam.

– Media Manager, Unilever Vietnam.

– Social Media Manager, Ford Motor Company Thailand.

Được biết đến như một nhà văn gần gũi, thân thiện và thường có những buổi giao lưu trò chuyện với sinh viên. Qua những buổi nói chuyện đó, chị cảm thấy hướng suy nghĩ của các bạn trẻ hiện đại như thế nào?

Thật sự từ khi bắt đầu viết và xuất bản sách đến nay đã bảy tám năm, thời điểm đó cũng đã có những lời mời chia sẻ với sinh viên nhưng chị đều từ chối vì cảm thấy bản thân còn trẻ, suy nghĩ và trải nghiệm của mình chưa đủ nên lời nói cũng không đem lại quá nhiều giá trị cho các em. Bây giờ, cũng có thể coi như chị đi trước các em một thế hệ, trải nghiệm cũng nhiều hơn, làm việc này việc kia ở những ngày nghề khác nhau, làm việc trong nước cũng như nước ngoài cho nên chị cũng mong muốn gặp gỡ các bạn sinh viên để xem, sau 10 năm thì nhận thức của chúng ta giống và khác nhau như thế nào. So với thời của chị thì các em rất khác: năng động hơn, trẻ hơn, và dũng cảm hơn rất nhiều. Một phần là do sự phát triển của Internet, của công nghệ nên các em có cơ hội tiếp cận được nhiều nguồn thông tin khác nhau, có nhiều thông tin để tự hình thành nên một hệ suy nghĩ riêng cho bản thân. Các bạn cũng có thêm cơ hội được mơ ước, được tìm niềm cảm hứng và sáng tạo theo nhiều cách khác nhau. Mặt khác nữa, các bạn đã dũng cảm nói ra ý kiến của mình, tự tin, sẵn sàng thử, và dám cho mình cơ hội thành công.

Cùng với sự bùng nổ của Internet mang lại nhiều lợi ích, mặt trái của mạng xã hội là tạo ra dư luận. Khi nói đến dư luận, người ta thường nghĩ tới những lời ra tiếng vào xoay quanh vài sự kiện lớn mang tầm ảnh hưởng tới một bộ phận cộng đồng nhất định. Còn với chị dư luận là gì?

Dư luận với chị là rất nhiều con người, Internet lại là một nơi không thấy mặt người cho nên dư luận như một con người khổng lồ không thấy mặt mà em phải đối đầu và nó tạo áp lực lên cách em đưa ra ý kiến của mình. Đôi khi dư luận hơi cực đoan, nếu chúng ta chưa đủ ý thức, suy nghĩ, tự tin vào bản thân thì rất dễ bị ảnh hưởng bởi dư luận.

Chị có thấy rằng, trong thời đại bùng nổ thông tin như ngày nay, con người rất dễ dàng buông ra lời tán dương hay hạ bệ người khác mà không hề có suy nghĩ về trách nhiệm và hậu quả?

Như chị đã chia sẻ, Internet là nơi không thấy mặt người, chúng ta không nhìn thấy đối phương, không cảm nhận được họ, không quan sát được họ nên tất nhiên chúng ta không quan tâm đến cảm xúc của họ, điều còn lại chúng ta quan tâm chính là thỏa mãn được chính mình, vì thế đôi khi vô tình nói ra những lời làm tổn thương người khác, hay gây ra những cảm xúc tiêu cực cho họ. Ở Internet, chúng ta đối thoại với hàng ngàn người, và hàng ngàn người nói về chúng ta, với một khối dư luận lớn như vậy, gây ra chúng ta những cảm xúc rất mạnh. Vì thế chị nghĩ để giảm thiểu áp lực lên dư luận chung, khi chúng ta là người đối đầu với dư luận cũng như là một phần của dư luận, thì chúng ta hãy học cách làm chủ bản thân mình.

Khi đối mặt với dư luận chúng ta có quyền lựa chọn nhiều cách: sợ hãi im lặng, hay hùa theo ý kiến số đông, hoặc bảo vệ ý kiến của bản thân tới cùng giữa dòng dư luận. Còn chị, trước cơn bão dư luận đang hằng ngày dồn dập quanh chúng ta, chị đã làm như thế nào?

Lúc chị còn trẻ và đang là du học sinh, Yahoo 360 rất phổ biến. Người ta chia sẻ mọi thứ trên đó: đi đâu, ăn gì, với ai, làm gì, lúc nào… Đó là nhu cầu chia sẻ. Tuy nhiên khi mức độ bận rộn của cuộc sống tăng lên thì nhu cầu này cũng dần dần biến mất. Ở tuổi chị bây giờ, dư luận không đủ sức mạnh để làm chị để tâm nữa, việc người ta nói gì không còn ảnh hưởng tới mình, nên mình không cần để tâm, cũng không phải gồng mình mà chống cự. Thay vì phải rối trí vì dư luận, chi bằng chúng ta dành thời gian đó làm việc có ích hơn. Và chị khuyên các em, nên đọc sách, vừa tĩnh tâm, vừa mang đến cho mình những góc nhìn khác. Khi ở trong dư luận, góc nhìn của chúng ta rất phiến diện. Đọc sách cho hệ ý thức đầy đủ, để khi gặp đề tài thật sự ảnh hưởng khiến mình quan tâm mình sẽ để tâm đúng chỗ, đúng những thứ liên quan tới cuộc sống của mình. Trong thời đại này luôn có những tin giật gân bất ngờ xuất hiện, nghe rất vui và thỏa mãn được tính hiếu kì, nhưng những điều đó có ảnh hưởng trực tiếp tới cuộc sống của các em không? Có, chúng có ảnh hưởng, nhưng chỉ là những ảnh hưởng gián tiếp, và những ảnh hưởng gián tiếp thì yêu cầu chúng ta cần có một lượng kiến thức đủ để nhận ra yếu tố vô hình, yếu tố trung gian tác động mình để mình tỉnh táo xử lí dư luận.

Chị đã sống và học tập ở Thái Lan suốt một quãng thời gian dài, dưới góc nhìn cá nhân, chị thấy cách đón nhận dư luận của giới trẻ Việt Nam và Thái Lan khác nhau như thế nào?

Khoảng thời gian chị học tập và làm việc ở Thái Lan là 6 năm, 6 năm tuổi trẻ ở đó khiến nhiều người vẫn hay đùa vui rằng nửa trái tim đã ở đó rồi. Giới trẻ Việt Nam và Thái Lan khác nhau rất nhiều. Thái Lan có nền công nghiệp giải trí rất phát triển trên mọi mặt. Mối quan tâm của họ cũng khác, cả xã hội, giới trẻ và cả media đòi hỏi cao ở các ngôi sao Thái Lan, nhất là về trình độ học vấn. Giới trẻ Thái cũng như giới trẻ toàn thế giới, đặc biệt là ở Bangkok, một thành phố phát triển, mọi người và đặc biệt là giới trẻ luôn dùng điện thoại, kết nối mọi lúc mọi nơi, và tiếp xúc với thế giới cũng nhiều hơn, họ quan tâm và bàn luận về việc như làm thế nào để phát triển kinh doanh, một người làm thì mọi người cũng được thôi thúc làm, từ đó truyền cảm hứng cho nhau. Nội dung bàn luận của họ rõ ràng khác so với nội dung đa phần hướng về giải trí như ở giới trẻ Việt nam.

Là một cây bút có sức ảnh hưởng tới giới trẻ, thì sức ép dư luận đối với chị như thế nào?

Chín người mười ý, mình không thể sống mà theo ý người khác được. Ban đầu khi mà mới viết và nghe người ta nói về sản phẩm của mình có đôi lời tiêu cực, vì họ không hiểu, mình cũng thấy tổn thương. Nhưng mình làm việc của mình, họ làm việc của họ, mình viết họ đọc, họ có quyền nhận xét và góp ý, quan trọng là mình biết suy xét xem họ nói đúng hay sai, đóng góp chân thành thì sẽ nghe và rút kinh nghiệm, lời ba phải thì cứ xem như gió thoảng qua tai thôi. Ví dụ như khi chị post trên facebook cá nhân về sự cố xảy ra với Viet Nam Airline, có người nói rằng “Vậy phải giúp bảo mật thông tin bằng cách tung hê hết lên mạng cho không cần phải bảo mật nữa à ?”, những ý kiến vậy rõ ràng không nên bỏ vào đầu làm gì, vì đó chỉ là những lời nông cạn. Đôi khi chúng ta nên biết chọn lọc, để có thể làm được như vậy thì nên đọc sách để nâng tầm hiểu biết. Không có một con đường nào khác.

Sách là phương tiện nâng tầm hiểu biết, thế nhưng ngày nay người ta dễ dàng cầm chiếc điện thoại lên hơn là nhặt một cuốn sách. Chị nghĩ các cây bút nên làm gì để các tác phẩm của mình lôi cuốn hơn nữa?

Thật ra thì thế hệ nào cũng tự đề cao bản thân mình hơn các thế hệ đi sau. Thế hệ chị, điện thoại chưa có nên anh chị đọc sách. Thế hệ các em có cái mới hơn hẳn cái cũ, đẹp hơn, nhanh hơn, màu sắc hơn, tiện lợi hơn, vậy tại sao không tận dụng. Những sách mới ra cũng nên biết nắm bắt xu hướng và có bản ebook. Tuy nhiên, bỏ qua thì giờ lướt điện thoại, thì khi mà chúng ta cần một lượng kiến thức hệ thống hóa thì chúng ta vẫn phải tìm tới những cuốn sách.

Về Let’s On Air năm nay, với chủ đề “Giữa dòng dư luận – Bạn dám khác biệt?”, chị có suy nghĩ như thế nào?

Với chị, đây là một chủ đề lạ. Chúng ta đã đặt từ bạn là trung tâm dư luận. Ở đây ko phải chống lại hay mặc kệ mà là tác động song phương. Dư luận ảnh hưởng đến chúng ta nhưng chúng ta có quyền khác biệt với số đông, không hùa theo hay phản ứng tiêu cực, chúng ta có quyền được chọn lọc dư luận sẽ ảnh hưởng tới mình theo hướng nào. Muốn vậy, nhất thiết chúng ta cần phát triển bản thân, để khi mình là một nhân tố trong dư luận, thì có thể làm nên sự khác biệt, tạo một ảnh hưởng tích cực cho nó.

Vậy thì chị mong chờ điều gì từ các thí sinh?

Chị mong chờ ở các em những bài viết mang suy nghĩ mới, suy nghĩ trẻ, là một suy nghĩ chưa từng đọc ở đâu, là từ chính các em nghĩ ra chứ không phải lấy từ nơi khác áp đặt. Đưa ra những góc nhìn khác nhau, không những là bản thân em như thế nào, mà còn là người khác thấy thế nào, để có một cái nhìn tổng quan hơn. Có thể lúc em đang làm em không nhận ra được mình đang làm đúng hay sai, mình đã tốt hơn như thế nào, nhưng qua một hành trình nhìn lại em sẽ thấy mình tự trưởng thành hơn.

Chị có lời khuyên, lời nhắn nhủ nào với các bạn thí sinh nói riêng và các bạn trẻ nói chung không?

“Giữa dòng dư luận – Bạn dám khác biệt?”, chúng ta chính là trung tâm của dư luận, lời người ta nói ra rất nhiều, chúng ta không thể điều khiển chúng, nhưng ở thế chủ động, chúng ta có thể điều khiển chính mình. Hãy tự tìm hướng đi cho mình, làm nên điều khác biệt, từ đó sẽ học được cách phản ứng tích cực với dư luận.  Ý thức được rằng ai cũng có quyền đóng góp ý kiến, nhưng biết cân nhắc nên nghe theo ý kiến nào, tin tưởng ý kiến nào, đó chính là sự khác biệt.

_________

Chương trình được thực hiện bởi Nhóm Truyền thông Sinh viên (S Communications) – Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh và được đồng hành bởi nhãn hàng Snack Khoai Tây Poca – Công Ty TNHH Thực Phẩm PepsiCo Việt Nam.

ĐƠN VỊ TÀI TRỢ CHIẾN LƯỢC:

Nhãn hàng Snack Khoai Tây Poca – Công Ty TNHH Thực Phẩm PepsiCo Việt Nam.

ĐƠN VỊ TÀI TRỢ HỌC BỔNG:

Trường Đào tạo Mỹ Thuật Đa Phương tiện FPT-Arena Multimedia.

Viện Ngôn Ngữ – Quốc Tế Học (ILACS).

ĐƠN VỊ BẢO TRỢ TRUYỀN THÔNG:

Kenh14.vn, RGB.vn, Designs.vn, Barcode Magazine, YBOX.vn, FTUNEWS, KKC Channel.

ĐƠN VỊ HỖ TRỢ TRUYỀN THÔNG:

Brands Vietnam, STDT Communications, CLB Phóng viên trẻ – trường ĐH KHXH&NV (ĐHQG TPHCM), FTU Zone, Margroup, BK Media.

Anh Thi
S Communications
www.UEHenter.com

Comments